چگونه توانایی گوش دادن را بهبود بخشیم؟

موضوعات بغرنج و پرتنش مانع می شوند که اکثر ما توجه کاملی به گوینده نشان دهیم. از آن جا که، اغلب اوقات در حال مرور ذهنی حرف های بعدی خود هستیم، توجه ناقصی نشان می دهیم. چگونه توانایی گوش دادن را بهبود بخشیم؟ برخی اوقات که به حرف های دیگری گوش می دهیم، عمدتاً به ارزیابی سخنان گوینده می پردازیم و درباره این که آیا حرفهای زده شده درست است یا خیر، خوب است یا بد، آیا با آن موافقیم یا مخالف، قضاوت می کنیم و به قیاس نظر خود با دیگری می پردازیم

رفتار ما بیش از آن که جذاب و گیرا باشد، عکس العملی و واکنشی است . حرف دیگران را به سادگی با اظهار نظر یا طرح سؤال قطع می کنیم. وقتی این چنین گوش می دهیم، خود را به جای دیگری مرکز و کانون توجه قرار می دهیم.

چگونه توانایی گوش دادن را بهبود بخشیم؟

گوش دادن خوب، موقتاً همسرتان را تشویق می کند که رهبر و پیش گام باشد و به طور خود جوش تمام حرفش را، بدون مداخله شما، باز گوید . بدون این که لزوماً موافقت کنید یا مخالفت کنید، سرزنش کنید یا دفاع کنید، یا فوراً سراغ اقدام دیگری بروید. هدف شما درک کردن است . در این جا پنج مهارت که به شما کمک می کند تا توانایی گوش دادن خود را بهبود بخشید، ارایه می شود:  ۱- توجه کردن،  ۲ -تأیید کردن و اعتباربخشیدن ، ۳ -دعوت کردن، ۴ -خلاصه کردن،  ۵ -سؤال کردن

۱) توجه نشان دهید.

وقتی شما به همسرتان توجه می کنید، یعنی با جان و دل به حرف هایش گوش می دهید و به او می فهمانید که کاملاً به وی توجه دارید ؛

  1.  هرگونه فعالیتی را که موجب حواس پرتی می شود، کنار بگذارید .
  2. وضعیت تان را با وضعیت همسرتان هماهنگ کنید . اگر همسرتان نشسته است بنشینید، اگر ایستاده است، بایستید .
  3. به طرف او برگردید و هر وقت که ممکن بود با او تماس چشمی برقرار کنید .
  4. گاهی اوقات می توانید همسرتان را به حالتی حمایت گرانه لمس کنید .
  5. با ارسال این علامت که در دسترس هستید، حالت پذیرا دارید و علاقه مند می باشید، به وی ارج و منزلت می دهید .
دریافت پیامهای کلامی و غیر کلامی

در حین گوش دادن سعی کنید پیام های کلامی و غیرکلامی (احساسات) او را دریافت کنید. این کار مبنا و پایه تفسیر و تعبیر و درک وی در همان لحظه است. این کار را از طریق نگاه کردن، گوش دادن و ردگیری کردن حرف های همسرتان انجام دهید.

نگاه کنید، گوش دهید و ردگیری کنید.

رفتارهای غیرکلامی را به دقت زیر نظر بگیرید . حرکات بدن و چهره همسرتان و نیز تغییر حالت بدنی و تنفس او را به دقت مدنظر قرار دهید . اگر با دقت نگاه کنید، می توانید به پیام های غیرکلامی مثل حرکات ریز چهره، دست، عضلات و نیز تنفس، نزدیکی و دوری و فضای بین هر دو نفرتان بیشتر توجه کنید. هم چنین به بافت (این که کجا هستید) توجه کنید.

 به صداها گوش کنید .

به طنین و لحن صحبت و نیز سرعت و زیر و بمی صدا گوش دهید. به بلندی و پایین بودن صدا و سطح تنش (هنگامی که همسر تان حرف می زند ) گوش کنید. وقتی به کلمات گوش می دهید، به هرگونه تصاویر ذهنی، اشکال صحبت یا استعار ه هایی که وی ممکن است از آنها استفاده کند گوش کنید. تمام آن چه ر ا که همسرتان می گوید اعم از افکار، احساسات، عقاید و اقدامات و غیره را ردگیری کنید . تمام این قسمت ها به درک شما از همسرتان کمک می کند. توجه کنید که چیزی از قلم نیفتد، مثلاً ممکن است همسرتان عقایدش را مطرح کند ولی احساسات و خواسته هایش را به زبان نیاورد.

توجه به ناهماهنگی

به ناهماهنگی پیام های کلامی و غیرکلامی توجه کنید، به عنوان مثال؛ همسرتان ممکن است بگوید علاقه مند به اجرای کاریست، ولی نگاه و چهره او خلاف آن را برساند.

۲) به تجربه همسرتان اشاره کنید و آن را اعتبار بخشید.

اعتباربخشی پیام های دیگری، پاسخی است زبانی و عملی که شخص را آگاه می کندکه همراه او هستید . اوست که رهبری می کند و شما پیرو و دنباله رو هستید . وقتی به آن چه همسرتان می گوید، علاقه نشان می دهید و احترام می گذارید، به تجربه همسرتان منزلت و اعتبار می بخشید، حتی اگر کاملاً با او موافق نباشید .

اعتباربخشی می تواند شامل تکان دادن سر تا تأیید کلامی (آها) یا بیان یک عبارت تفسیری مختصر باشد که نشان می دهد شما به چیزی فکر می کنید که همسرتان در حال تجربه آن است، اما به صراحت آن را به زبان نیاورده است. مثال هایی از اعتباربخشی عبارتند از: “به نظر می رسه که مهم باشه”؛ “می تونم بفهمم که واقعاً نگران و دلواپسی”؛ “حدس میزنم واقعاً نمیخوای بری”.

همراهی با همسر

سعی کنید که همراه با همسرتان باشید . مثلاً اگر در مورد افکارش صحبت می کند آنها را اعتبار ببخشید، اگر در مورد احساسات اش صحبت میکند، آنها را اعتبار ببخشید.

به احساسات و خواسته های همسرتان نیز توجه کنید.

اکثر گفتگوها به اطلاعات و افکار و اقدامات می پردازند و احساسات و خواسته ها اغلب نادیده گرفته میشوند. اعتباربخشی به احساسات و خواسته های بیان نشده، موجب کاهش تنش می شود و اطلاعات بسیار مهمی را وارد گفتگو می کند. اگر همسرتان به قسمتهایی از آن اشاره نکرد می توانید با ردگیری، گوش دادن و نگاه کردن تفسیر خودتان را بگویید “مثل این که ناراحتی؟”

 از نیات خود آگاه باشید .

اگر نیتی که پشت اعتباربخشی است، تغییر دادن تجربه همسرتان یا ترغیب احساس وی به قبول نظر شماست، به جای او صحبت میکنید و حرف توی دهان اش می گذارید. این کار درک واقعی را به دنبال ندارد و یا ارتباط را با شکست مواجه می کند. اعتباربخشی از طریق پذیرفتن حق همسرتان برای بیان آن چه در آن لحظه تجربه می کند، رشته های ارتباط را برقرار می کند. با همسرتان همراه شوید، نه این که با متوقف کردن، حاشیه رفتن و یا عکس العمل نشان دادن، خلاف او حرکت کنید . برای برقراری ارتباط و درک، اغلب اوقات، فقط اشاره کردن به آنچه فرد در حال تجربه آن است، کافی است. به طور کلی اعتبار بخشی دارای دو فایده مهم است:

  •  راهی است برای بررسی این که آیا برداشت شما درست است یا خیر؟ مثلاً در مثال “مثل اینکه ناراحتی؟” آن فرد ممکن است بگوید “نه، فقط کمی سرم درد می کند”.
  •  به وسیله بازخورد دادن، به گوینده نشان می دهید که حرف هایش برای شما مهم است و شما به گفته های او گوش می کنید .